ΜΟΡΦΕΣ ΤΑΠΕΙΝΟΦΡΟΣΥΝΗΣ

«Ἐνδύσασθε...ταπεινοφροσύνην» 
(Κολ 3,12)

Ταπεινοφροσύνη: ένας ουράνιος ανεμοστρόβιλος που ανεβάζει τον άνθρωπο από την άβυσσο της αμαρτίας στα ύψη του ουρανού. Όντες ταπεινοί ντυνόμαστε τη ζωή του Χριστού και εισερχόμαστε μαζί Του στον παράδεισο, στον καινούριο κόσμο της Βασιλείας Του.

Μορφές ταπείνωσης στην καθημερινότητά μας ή ο υπέροχος κόσμος μιας ταπεινής ψυχής

Σε σχέση με τον Θεό

• Τιμή και δόξα μόνο στον Θεό
• «Χωρίς εμού ου δύνασθε ποιείν ουδέν» (το παν στον Θεό)
• Εμπιστοσύνη (παράδοση) στο θέλημα και στην πρόνοια του Θεού
• Φλογερή επιθυμία προσευχής (λατρεία, χαρά, θαυμασμός)
• Συνεχής προσευχή με πόνο και δάκρυα
• Πλήρης εξομολόγηση (χωρίς ωραιοποιήσεις και δικαιολογίες)
• Μνήμη των Παθών του Κυρίου, ενατένιση της σαρκωμένης Θείας Ταπείνωσης, συναίσθηση της αγιότητάς Του, θέα της δόξας Του, της ομορφιάς και της αγάπης Του
• Πηγή του καλού μόνο η Χάρη του Θεού
• Συναίσθηση της ευσπλαχνίας του Θεού
• Τελωνική διάθεση (αθλιότητα ενώπιον του Θεού)
• Φόβος μήπως πληγώσω τον Σωτήρα και Λυτρωτή μου
• Διαρκής δοξολογία-ευχαριστία για όλα
• Ελπίδα στην ανεξιχνίαστη αγάπη του Τριαδικού Θεού
• Ο Χριστός με αγαπάει χωρίς αντίκρισμα (δεν το αξίζω). Δέχομαι την αγάπη Του ως δώρο ανεκτίμητο και ως θαύμα. Αισθάνομαι απέραντη ευγνωμοσύνη
• Κατανόηση της Αγίας Γραφής (θεογνωσία)
• Υπακοή στις εντολές του Χριστού

Σε σχέση με τους άλλους

• Πνεύμα διακονίας (υπηρεσίας) του συνανθρώπου
• Είμαι σε κάθε περίπτωση ο μικρότερος από όλους
• Αισθάνομαι ο πιο αμαρτωλός από όλους, συναίσθηση αναξιότητας σε σύγκριση με τον Θεό και όχι τους άλλους
• Πραότητα, ηπιότητα, ειρηνικό πνεύμα
• Ειλικρίνεια (ευθύτητα καρδιάς)
• Χαρούμενη διάθεση
• Επιείκεια, ευσπλαχνία, γλυκύτητα
• Ανεξικακία, παιδική απλότητα
• Λίγα λόγια, ένας καλός λόγος για όλους
• Πνεύμα συγχώρησης, ενότητας και συνδιαλλαγής
• Ο πλησίον έχει πάντα προτεραιότητα, τιμή σε όλους εξίσου
• Ήρεμη αποδοχή απρεπούς συμπεριφοράς ή συκοφαντίας
• Όχι αυτο-υπεράσπιση, ναι στην υπεράσπιση των άλλων
• «Χαίρειν μετά χαιρόντων και κλαίειν μετά κλαιόντων»
• Δεν μιλώ για τις αποτυχίες και τα λάθη του άλλου
• Δεν θεωρώ τον εαυτό μου απαραίτητο και αναγκαίο για κάποιες υποθέσεις
• Άμεση αναγνώριση του λάθους (ζητώ συγγνώμη)
• Δεν διακόπτω τον άλλον όταν μιλάει, τον ακούω προσεκτικά, δεν προτρέχω, δεν προβλέπω, δεν συγκρίνω με τα δικά μου
• Ευγένεια, καλοσύνη, προθυμία
• Φροντίδα και προσφορά σε όποιον μου φέρεται άσχημα
• Χαιρετώ, ζητώ συγγνώμη και συγχωρώ πρώτος
• Προσαρμογή σε όλες τις καταστάσεις με απλότητα
• Πρωτοβουλία εκτέλεσης έργων δύσκολων και υποτιμητικών 
• Αποφυγή επαίνων και ανθρώπινης δόξας
• Διακονία με σωματικό κόπο, αυταπάρνηση
• Ακατακρισία (δεν κατηγορώ-κατακρίνω κανέναν)
• Προσοχή να μην στεναχωρήσω τον αδελφό μου
• Πλήρης αποδυνάμωση των δαιμονικών πειρασμών
• Αποφυγή κάθε μορφής δημοσιότητας και ανθρώπινων επαίνων

Σε σχέση με τον εαυτό μου

• Αυτογνωσία (συναίσθηση των ορίων μου)
• Ζωή στην αφάνεια (προσπαθώ να περνώ απαρατήρητος)
• Αποδοχή κάθε υποτίμησης ή αδικίας
• Έφεση για μάθηση (πνεύμα μαθητείας)
• Συναίσθηση αμαρτωλότητας, (πνεύμα μετανοίας, συντριβής, επιστροφή στην αλήθεια)
• Απόκρυψη χαρισμάτων, προσόντων
• Αυτοέλεγχος, αυτοκριτική, διαρκής αυτοεξέταση
• Αγάπη της σιωπής
• Αποφυγή εμφανούς ευσέβειας (π.χ. μέσα στον Ναό)
• Απλότητα στο ντύσιμο, στη στάση, στο βάδισμα, κοσμιότητα, όχι προσποίηση, ταπεινό βλέμμα
• Έλεγχος επιθυμιών, εγκράτεια, θέλω αυτό που θέλει και ευλογεί ο Θεός
• Αποδοχή των δοκιμασιών, υπομονή στους πειρασμούς
• Ολιγάρκεια – αυτάρκεια
• Ψυχική υγεία και ισορροπία