Διεύθυνση


Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 26 Δεκεμβρίου 2023

Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος: Δε γεννήθηκε σύμφωνα με τους νόμους της φύσης. Θαυματούργησε πάνω από τα όρια της φύσης!

Τώρα που όλα γιορτάζουν, να γιορτάσω θέλω και γω, να ευφρανθώ, να πανηγυρίσω θέλω. Κι ευφραίνομαι όχι κρούοντας την κιθάρα ή στριφογυρίζοντας το ραβδί των σατύρων, όχι χρησιμοποιώντας αυλούς ή ανάπτοντας δάδες· ευφραίνομαι μεταχειριζόμενος στη θέση των μουσικών οργάνων, τα σπάργανα του Χριστού.

Αυτά ‘ναι η ελπίδα μου, αυτά ‘ναι η ζωή μου. Αυτά φέρνω μαζί μου, και με την ενίσχυση που παίρνω, τραγουδώ μαζί με τους αγγέλους, Δόξα εν υψίστοις Θεώ και μαζί με τους ποιμένες, Και επί γης ειρήνη εν ανθρώποις ευδοκία

Σήμερα αυτός που γεννήθηκε με τρόπο απερίγραπτο απ’ τον Πατέρα, από παρθένα γεννιέται για χάρη μου πάλι. Τότε, προαιώνια, γεννήθηκε από τον Πατέρα με τρόπο ταιριαστό στη θεία φύση, τρόπο που μόνο ο γεννήτορας γνωρίζει· σήμερα με αταίριαστο στη θεία φύση ξαναγεννήθηκε τρόπο, που η χάρη, τώρα, του αγίου Πνεύματος καλά γνωρίζει.

Αληθινή κι η ουράνια γέννηση του, αληθινή κι η επίγεια· αληθινός Θεός απ’ το Θεό γεννήθηκε, κι αληθινός άνθρωπος ο ίδιος απ’ την παρθένα γεννήθηκε πάλι. Στον ουρανό μόνος Υιός του μόνου Θεού, Μονογενής· στη γη μόνος γυιος άγαμης παρθένας ο ίδιος, πάλι Μονογενής.

Γιατί καθώς είναι ασέβεια να υποθέσουμε την ύπαρξη μητέρας στην ουράνια γέννησή του, έτσι είναι βλαστήμια να υποθέσουμε την ύπαρξη πατέρα στην επίγειά του γέννηση.

Ο Πατέρας τον γέννησε χωρίς απώλεια κάποιου μέρους της θεότητας του· η παρθένα τον γέννησε χωρίς φθορά της παρθενίας της· ούτε Θεός έχασε τη θεϊκή του υπόσταση όταν τον γέννησε, όπως αρμόζει σε Θεό τον γέννησε· ούτε η παρθένα φθάρηκε όταν τον γέννησε, ήταν γεγονός πνευματικό ο τοκετός του.

Λοιπόν, ούτε η ουράνιά του γέννηση μπορεί να εξηγηθεί, ούτε η πρόσφατη εξέλιξή του επιδέχεται ερμηνείες. Εκείνο που ξέρω με σιγουριά σήμερα είναι ότι γέννησε η παρθένα· το ότι τον γέννησε, πριν αρχίσει να μετριέται ο χρόνος, ο Πατέρας, το πιστεύω· αναφορικά με τον τρόπο της γέννησης έμαθα να σιωπώ· δε μου υπόδειξαν οι παλιοί να δοκιμάζω λογικές ερμηνείες· γιατί όταν πρόκειται για το Θεό δεν πρέπει κανείς να ασχολείται με τα χαρακτηριστικά των γεγονότων, αλλά να πιστεύει στη δύναμη αυτού που τα πραγματοποιεί.

Αναμφίβολα είναι φυσικός νόμος να γεννά η γυναίκα μόνο όταν συνευρεθεί με άντρα· όταν όμως μια παρθένα που δε γνώρισε άντρα γεννήσει και μετά τον τοκετό παραμείνει πάλι παρθένα, αυτό ξεπερνά τους φυσικούς νόμους.

Ό,τι εμπίπτει στους φυσικούς νόμους αξίζει να ερευνιέται, ό,τι όμως τους ξεπερνά πρέπει να περιβάλλεται με τιμητική σιωπή, όχι βέβαια επειδή του πρέπει απομόνωση, αλλ’ επειδή αξίζει να μένει μυστήριο και να τιμάται χωρίς πολυλογίες.

Συγχωρέστε με, σας παρακαλώ, που νιώθω αδύναμος να συνεχίσω το λόγο πέρα απ’ τον πρόλογο. Φοβούμαι να προχωρήσω στην έρευνα των πιο σημαντικών, δεν κατέχω τον τρόπο, δεν ξέρω πού να στρέψω το διάκι [δοιάκι: ο μοχλός με τον οποίο στρέφει κάποιος το πηδάλιο μιας βάρκας] του λόγου.

Τι να πω; για ποιο να μιλήσω; Βλέπω τη μητέρα, αντικρύζω το παιδί, όμως τον τρόπο της γέννησης δεν τον καταλαβαίνω. Νικιέται ο φυσικός νόμος, νικιέται κι η τάξη του κόσμου, όπου η βούληση εκφράζεται του Θεού.

Δε γεννήθηκε σύμφωνα με τους νόμους της φύσης. Θαυματούργησε πάνω από τα όρια της φύσης.

Η φύση αδράνησε· ενήργησε η βούληση του Δεσπότη. Τι απερίγραπτο δώρο!

Ο Μονογενής που υπάρχει πριν αρχίσουν να μετριούνται οι αιώνες, αυτός που δεν εμπίπτει στις ανθρώπινες αισθήσεις, ο ασύνθετος, ο ασώματος, περιβλήθηκε το σώμα μου που υπόκειται στη φθορά, που συλλαμβάνεται από τις αισθήσεις. Γιατί; Για να μπορέσει να μας διδάξει καθώς θα τον βλέπουμε κι έτσι να μας οδηγήσει προς όσα η όρασή μας δεν μπορεί να συλλάβει.

Επειδή οι άνθρωποι έχουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στα μάτια τους παρά στα αυτιά τους κι έτσι αμφιβάλλουν για ό,τι δε βλέπουν γιαυτό ακριβώς ο θεός ανέχτηκε να παρουσιαστεί με σώμα μπρος στα μάτια για να διαλύσει τις αμφιβολίες που είχαμε ακούγοντας μόνο τα λόγια του.

Και γεννιέται από παρθένα που αγνοεί την υπόθεση· ούτε πήρε ενεργό μέρος στο γεγονός, ούτε συνεννοήθηκε για την πραγματοποίησή του· ήταν απλό όργανο της απόρρητης δύναμης του Θεού.

Ένα μόνο πράγμα γνώριζε, εκείνο που ρώτησε κι έμαθε από το Γαβριήλ· δηλαδή όταν ρώτησε, πώς έσται μοι τούτο επεί άνδρα ου γινώσκω; της είπε: Αυτό θέλεις να μάθεις; Πνεύμα άγιον επελεύσεται επί σε και δύναμις Υψίστου επισκιάσει σοι.

                         




Κυριακή 24 Δεκεμβρίου 2023


 

Η σημασία της Γεννήσεως του Χριστού για τον άνθρωπο

Το ευαγγελικό ανάγνωσμα της Κυριακής πριν από τα Χριστούγεννα, παρμένο από την αρχή του ευαγγελίου του Ματθαίου, περιέχει την κατά σάρκα γενεαλογία του Χριστού και εν συνεχεία την οικονομία του Θεού για την εκ Πνεύματος Αγίου και εκ Παρθένου Μαρίας γέννησή του. Στη σημασία του γεγονότος αυτού για τον κάθε άνθρωπο ας στρέψουμε για λίγο την προσοχή μας.

Μέσα σε ατμόσφαιρα χαράς και αγαλλιάσεως πανηγυρίζει η Εκκλησία μας κάθε χρόνο τη Γέννηση του Χριστού και ψάλλει ωραίους ύμνους προς τον ενανθρωπήσαντα και αναπλάσαντα την φθαρμένη ανθρώπινη φύση Θεό. Η ορθόδοξη υμνογραφία και η θεο-λογία εξαίρουν την μεγάλη ανθρωπολογική σημασία της θείας ενσαρκώσεως: από την απελπιστική φθορά και από το χάος του καταστροφικού μίσους σώζει τον άνθρωπο η αγάπη του Θεού που παίρνει σάρκα και οστά μέσα στην ιστορία διά του προσώπου του Ιησού Χριστού· κι’ όχι μόνο τον λυτρώνει από την σίγουρη καταστροφή, αλλά και τον οδηγεί στο «αρχαίον κάλλος», τον θεώνει, κατά την γνωστή πατερική ορολογία.

Αυτό που δεν θα μπορούσε ποτέ να πετύχει ο άνθρωπος ένεκα της υποδουλώσεώς του στην δαιμονική δύναμη της φθοράς και της αμαρτίας, προσφέρεται από τον γεννηθέντα εκ Πνεύματος αγίου και εκ της Παρθένου Μαρίας. Ακριβώς δε η εκ Πνεύματος αγίου προέλευση του Σωτήρα δείχνει με τρόπο εύγλωττο ότι η σωτηρία δεν ήταν δυνατό να προέλθει από τα χαλάσματα και τα συντρίμμια της αναπόφευκτα καταδικασμένης σε θάνατο ανθρωπότητας, αλλά από τον ουρανό, από το Πνεύμα του Θεού, από την πηγή της ζωής.

Μιλάμε για την σημαντική ανθρωπολογική μεταλλαγή που σημαίνει η Γέννηση του Χριστού σαν νάναι μόνο μια σχετική βέβαια με μας αλλά και ανεξάρτητη από μας αντικειμενική κατάσταση και ξεχνάμε να συσχετίσουμε άμεσα και ζωντανά, δυναμικά και υπαρξιακά ο καθένας ξεχωριστά τον εαυτό του με το σημαντικό γεγονός της Γεννήσεως. Πρέπει να παραδεχθούμε ότι σ’ αυτήν την προσωπική του καθενός παράλειψη οφείλεται η τραγική αντίφαση κατά την οποία, ενώ ο Χριστός γεννήθηκε για να σώσει τον άνθρωπο από την φθορά της αμαρτίας και του θανάτου, οι άνθρωποι καθημερινά φθείρονται, καταστρέφονται και καταστρέφουν τους άλλους· ενώ οι άγγελοι ψάλλουν το χαρμόσυνο μήνυμα ότι «ετέχθη Σωτήρ» και ήλθε «επί γης ειρήνη» (Λουκ. 2, 11. 14), παράλληλα τα μέσα επικοινωνίας και ενημερώσεως μας μεταφέρουν θλιβερές ειδήσεις πολέμων και καταστροφών.

Η Γέννηση του Χριστού αποκτά νόημα σαν υπαρξιακό γεγονός του κάθε ανθρώπου στην ιδιαιτερότητα και μοναδικότητά του, στο προσωπικό πρόβλημα και την αγωνία του, στον φόβο του για τον αφανισμό και στην ελπίδα του για την ζωή. Όσο ο «ήλιος της δικαιοσύνης» δεν ανατέλλει μέσα στην ψυχή του κάθε ανθρώπου, άδικα αυτός περιμένει τον φωτισμό της ανθρωπότητας στην γενικότητά της· όσο η σωτηρία δεν γίνεται γεγονός προσωπικό του, αδικαιολόγητη θάναι η απορία και διαμαρτυρία για την γενική επικράτηση του μίσους, του εγκλήματος, του πολέμου· κι’ όσο η Γέννηση του Χριστού μένει απλώς ένα σημαντικό πλην όμως μακρινό ιστορικό γεγονός ή μια συγκινητική μόνο γιορτή τις Εκκλησίας και δεν συντελείται μέσα στον κάθε άνθρωπο, μάταια θα αναζητούμε τις εμφανείς συνέπειές της.

Ο Θεός τις αγάπης και τις ειρήνης ενσαρκώνεται μέσα στην ιστορία τέμνοντάς την αποφασιστικά σαν φωτεινό ορόσημο σε προχριστιανικό σκότος και σε χριστιανικό φως, σε προχριστιανικό μίσος και σε χριστιανική αγάπη, σε προχριστιανική ατμόσφαιρα «οσμής θανάτου» και σε χριστιανική ελπίδα αναστάσεως. Αν η ζωή των ανθρώπων σήμερα φέρει τα παραπάνω προχριστιανικά χαρακτηριστικά, η αιτία δεν βρίσκεται έξω από τον εαυτό τους. Η Γέννηση του Χριστού δεν σημαίνει αναγκαστική επικράτηση της αγάπης και της ειρήνης, αλλ’ αποτελεί αφετηρία διαλόγου, δυνατότητα αλλαγής του ανθρώπου σε τρόπο ώστε, αν ακούσει και ενστερνισθεί το θείο μήνυμα, να μεταβληθεί ριζικά: να παύσει να βλέπει τον συνάνθρωπό του σαν εχθρό έναντι του οποίου αμύνεται συνεχώς και μάλιστα πολλές φορές επιτιθέμενος για να εξασφαλίσει περισσότερο την οντότητά του, αλλά να τον βλέπει σαν αδελφό για τον οποίο επίσης γεννήθηκε, σταυρώθηκε και αναστήθηκε ο Υιός του Θεού.

Πολλοί ξένοι θεολόγοι χαρακτηρίζουν την Ορθόδοξη Εκκλησία σαν κατ’ έξοχή «Εκκλησία της Αναστάσεως». Κι’ είναι σωστό. Εξ ίσου σωστό όμως είναι ότι οι Πατέρες και θεολόγοι της Εκκλησίας μας στρέφουν συνεχώς τις σκέψεις τους γύρω από το «μυστήριο» της ενσαρκώσεως που αποτελεί το θεμέλιο και το επίκεντρο της θεολογίας τους, που συνιστά την προϋπόθεση της σωτηρίας των ανθρώπων, που σημαίνει την αλλαγή και ανακαίνιση των πάντων.

Πέρα όμως από τις χρήσιμες ασφαλώς θεολογικές διατυπώσεις για το μυστήριο της σαρκώσεως του Λόγου, πέρα από την αναγνώριση της ανθρωπολογικής σπουδαιότητας και της αναπλαστικής δυνάμεώς της, πέρα και μέσα από την πανηγυρική ατμόσφαιρα των ωραίων Εκκλησιαστικών ύμνων εκείνο που χρειάζεται για την φανέρωση των συνεπειών της Γεννήσεως του Χριστού είναι το προσωπικό ταπεινό γονάτισμα του καθενός μπροστά στην φάτνη, η απόφαση διαλόγου υπαρξιακού με τον γεννηθέντα και πάντοτε παρόντα μέσα στον κόσμο Σωτήρα.

( Ιωαν. Δ. Καραβιδόπουλου, Καθηγ. Παν/μίου, Οδός ελπίδας, εκδ. Ι. Μ. Αττικής, Αθήνα 1979, σσ. 56-59)



Παρασκευή 23 Δεκεμβρίου 2022

ΑΛΗΘΙΝΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ

 - Να ζούμε με ελπίδα

- Αποδοχή του ξένου και φροντίδα

γι' αυτόν

- Συμβολή στο να γίνεται το καλό

- Συμπαράσταση και παρηγοριά σε

αυτούς που υποφέρουν

- Έμπρακτη αγάπη προς τους

άλλους

- Λιγόστεμα της ανάγκης του άλλου

- Καρδιές ευχαριστημένες και

ευτυχισμένες

- Στροφή προς τον Θεό.

 Kαλά & Ευλογημένα Χριστούγεννα σε εσάς και τις οικογένειές σας!



Κυριακή 4 Δεκεμβρίου 2022

ΟΙ ΚΑΤΑΒΑΣΙΕΣ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

Ο ραιότατες καταβασίες τν Χριστουγέννων «Χριστός γεννται...», πού προέρχονται πό τόν πεζό κανόνα το . Κοσμ, ψάλλονται πό τίς 21 Νοεμβρίου μέχρι τίς 24 Δεκεμβρίου. Τήν 25η Δεκεμβρίου, μέρα τς ορτς –πως καί κατά τήν πόδοση τς ορτς, 31 Δεκεμβρίου–, ο καταβασίες εναι διπλές: ατές δηλαδή το πεζο κανόνος καί ο αμβικές «σωσε λαόν...». πό τήν 26η μέχρι καί τήν 30ή Δεκεμβρίου ψάλλονται μόνο ο αμβικές.

δ α΄. Χριστς γεννται, δοξσατε· Χριστς ξ ορανν, παντσατε· Χριστς π γς, ψθητε· σατε τ Κυρίῳ πσα γ κα ν εφροσν νυμνσατε, λαο, τι δεδξασται. 


Χριστός γεννιέται· δοξάστε Τον! Χριστός κατεβαίνει πό τούς ορανούς· προϋπαντστε Τον! Χριστός φανερώνεται πάνω στή γ· ψωθετε πάνω πό τά γήινα! Δοξολογστε τόν Κύριο λοι ο κάτοικοι τς γς καί νυμνστε Τον μέ χαρά, τά διάφορα θνη, γιατί ’ναι δοξασμένος.

δ γ΄. Τ πρ τν αἰώνων κ Πατρς γεννηθντι ἀῤῥεστως Υἱῷ κα π' σχτων κ Παρθνου σαρκωθντι σπρως Χριστ τ Θε βοσωμεν· νυψσας τ κρας μν γιος ε, Κριε.


Στόν Υό πού γεννήθηκε πό τόν Πατέρα παθς, προτο νά πάρξει χρόνος, καί τελευταα σαρκώθηκε πό τήν Παρθένο χωρίς νδρικό σπέρμα, στόν Χριστό καί Θεό ς φωνάξουμε δυνατά: Σύ, Κύριε, πού μς δυνάμωσες καί μς δόξασες εσαι μόνος γιος!

δ δ΄. Ρβδος κ τς ῥίζης εσσα κα νθος ξ ατς, Χριστ, κ τς Παρθνου νεβλστησας· ξ ρους ανετς κατασκου δασος λθες σαρκωθες ξ πειρνδρου ϋλος κα Θες· δξα τ δυνμει σου, Κριε.

Χριστέ, βλάστησες πό τήν Παρθένο σάν λουλούδι πό τό κλαδί, πού προλθε πό τή ρίζα το εσσαί· υλος Θεός, τόν ποο μνον τά πάντα, ρθες στόν κόσμο, παίρνοντας σάρκα πό τήν Παρθένο πού δέν γνώρισε νδρα, σάν πό πυκνόφυτο καί σκιερό βουνό. Δόξα, λοιπόν, ρμόζει στή δύναμή Σου, Κύριε.

δ ε΄. Θες ν ερνης, Πατρ οκτιρμν, τς μεγλης Βουλς σου τν γγελον ερνην παρεχμενον πστειλας μν· θεν θεογνωσας πρς φς δηγηθντες, κ νυκτς ρθρζοντες δοξολογομν σε, Φιλνθρωπε.

Κύριε, ντας Θεός τς ερήνης καί φιλεύσπλαχνος Πατέρας, μς στειλες τόν γγελιαφόρο τς μεγάλης Βουλς σου γιά νά μς παρέχει τήν ερήνη. Γι’ ατό, Φιλάνθρωπε, κι μες πού δηγηθήκαμε στό φς τς θεογνωσίας, ξυπνώντας νωρίς μές στή νύχτα, Σέ δοξολογομε.

δ ς΄. Σπλγχνων ωνν μβρυον πμεσεν νλιος θρ, οον δξατο· τ Παρθν δ νοικσας Λγος κα σρκα λαβν διελλυθε φυλξας διφθορον· ς γρ οχ πστη εσεως, τν τεκοσαν κατσχεν πμαντον.

Τό θαλάσσιο κτος πέβαλε σάν μβρυο τόν ων πό τήν κοιλιά του, πως κριβς τόν δέχτηκε. λλά καί Λόγος το Θεο, πού κατοίκησε κι λαβε σμα στήν κοιλιά τς Παρθένου, πέρασε μέσα π’ ατήν καί τήν διατήρησε θικτη. Διότι, καθώς δέν γεννήθηκε πό ρεύση, διαφύλαξε βλαβή ατήν πού τόν γέννησε.

δ ζ΄. Ο παδες εσεβείᾳ συντραφντες δυσσεβος προστγματος καταφρονσαντες, πυρς πειλν οκ πτοθησαν, λλ' ν μσ τς φλογς σττες ψαλλον· τν πατρων Θες ελογητς ε.

Ο τρες νέοι πού νατράφηκαν μέ εσέβεια καταφρόνησαν τή βλάσφημη διαταγή καί δέν φοβήθηκαν τήν πειλή τς φωτις. ντίθετα, ερισκόμενοι μές στό ναμμένο καμίνι, ψαλλαν: Θεός τν Πατέρων μας εσαι δοξασμένος!

δ η΄. Θαματος περφυος δροσοβλος ξεικνισε κμινος τπον· ο γρ ος δξατο φλγει νους, ς οδ πρ τς θετητος Παρθνου ν πδη νηδν. Δι νυμνοντες ναμλψωμεν· ελογετω κτσις πσα τν Κριον, κα περυψοτω ες πντας τος αἰῶνας.

Τό καμίνι πού ξέπεμπε δροσιά ταν τύπος πού προεικόνιζε να παράδοξο θαμα. Διότι πως ατό δέν καψε τούς νέους πού δέχτηκε μέσα του, τσι δέν καψε τό πρ τς Θεότητος τήν κοιλία τς Παρθένου στήν ποία εσλθε. Γι’ ατό κι μες ς ψάλουμε μέ μνους: λάκερη κτίση ς δοξάζει τόν Κύριο κι ς τόν περυψώνει σέ λους τούς αἰῶνες.

δ θ΄. Μυστριον ξνον ρ κα παρδοξον! ορανν τ σπλαιον· θρνον χερουβικν τν Παρθνον· τν φτνην χωρον, ν νεκλθη χρητος, Χριστς Θεός, ν νυμνοντες μεγαλνομεν.

Βλέπω να γεγονός μυστηριδες, κπληκτικό καί θαυμαστό! Τό σπήλαιο τς Βηθλεέμ νά γίνεται ορανό, Παρθένος Μαρία χερουβικός θρόνος. Καί φάτνη το σπηλαίου τόπος, που ξάπλωσε ατός πού τίποτε στόν κόσμο δέν μπορε [νά τόν χωρέσει, δηλαδή Χριστός καί Θεός, τόν ποο ο πιστοί μνολογώντας μεγαλύνουμε.

Συμεών (Μητρ. Νέας Σμύρνης), φθαρσίας πηγή: Καταβασίες Δεσποτικν καί Θεομητορικν ορτν, Κείμενο - μετάφραση - σχόλια (θήνα: ν πλ, 2009), σσ. 127-146].